Interview

Khalid Elmarkouchi

‘Centrum West’ te Molenbeek (Brussel) 2 juni 2001.

Waar ben je geboren?

Ik ben in België geboren, mijn moeder in Algerije en mijn vader in Marokko. Ik heb de Belgische nationaliteit.

Gaan jullie nog regelmatig terug naar waar, naar Algerije of Marokko?

Naar Marokko, want in Algerije hebben zij ons huis afgenomen. Mijn opa is gestorven, een beetje lang geleden. Hij had geen papier getekend zodat het huis naar mijn moeder kon gaan. De commune, de gemeente heeft het genomen. Mijn opa had geen testament voorzien.

Maar als je weggaat, ga je meestal naar Marokko? Naar waar in Marokko?

Naar Nador, een heel leuk plaatsje kort bij de zee. Want van daaruit zie je de zee. Mijn vader is bezig er een huis te bouwen.

Als jij aan je toekomst denkt, zie je die hier of zie je die daar?

Ik zie die hier want je bent naar een Nederlandstalige school gegaan, niet om naar Marokko te gaan. En om hier te blijven en werk te krijgen en goed werk te krijgen.

Hoe oud ben jij nu?

15 jaar.

Welk school ga je?

R. P., TSO. Ik heb gekozen voor de studierichting handel.

Gaat het goed op school?

Nu niet meer, want er zijn veel problemen. Met mijzelf, met de leraren en de leerlingen.

Ga je niet graag school?

Ik ga alleen graag naar school als mensen je graag hebben en ook om te studeren. Maar als mensen je niet graag hebben, ga ik niet graag.

Hangt van de mensen af?

Dat ook.

Maar studeren op zich doe je wel graag?

Niet graag, graag, graag. Maar als het moet studeer ik. Het lukt niet altijd. Ze stellen soms moeilijke vragen. Of eigelijk niet moeilijk, maar wij denken dat het er niks mee te maken heeft. Het is de vraag die niet goed past.

Is er iets dat jij heel graag doet van vakken op school? Is er een lievelingsvak?

Turnen en biologie.

Wat vind je daar plezant aan, aan biologie?

We weten nog niet alles wat wij in ons lichaam hebben. Wat er kan gebeuren in je lichaam. Soms vind ik aardrijkskunde interessant maar niet altijd. Wanneer hij over elk land spreekt en wat er gebeurt dan wel, maar hij spreekt altijd over België, België, België.

Wat vind je van België?

Waar ik woon? Ik vind dat niet proper.

Woon je hier in Molenbeek?

Ja, hier kort bij. Ik weet niet waarom de minister wacht om een nieuw park te maken en alles. Hij heeft een dom park gemaakt. Hij moet weten dat de meeste jongens voetbal spelen. Hij laat een stom park maken met basket. Zij hebben het al helemaal stuk gemaakt.

Over welk park heb jij het?

Dat wat ik moest fotograferen. Ze noemen het ‘la Cage’ omdat het helemaal uit ijzer is gemaakt en van die dingen. De hekken er omheen zijn van ijzer daarom noemen ze het een cage.

Het ziet er echt uit als een kooi?

Ja, als een grote kooi, net zoals de vogels

Zoals in de dierentuin?

Voilà.

Hebt je het gevoel dat je in een kooi zit?

Nee, nee maar het is stom, het blijft er zo vuil.

Moest jij het kunnen veranderen, wat zou je dan doen?

Direct een voetbalterrein. Normaal wanneer ze een terrein maken is het zowel basket als voetbal. Dat zouden wij graag hebben. Nu hebben ze alleen een basket gemaakt.

Verveel je je soms?

Bijvoorbeeld als er woensdag geen activiteit is dan verveel ik mij. Wij zijn gewoon om naar Centrum West te gaan.

Wat doe je eigenlijk buiten Centrum West en voetballen in je vrije tijd?

Bij vrienden gaan. Soms een boek lezen. Soms hé. Soms mijn huiswerk maken. Normaal maak ik mijn huiswerk altijd op Centrum West. Soms ga ik naar mijn neef en speel ik met playstation of zoiets.

Speel je veel met playstation of met computerspelletjes?

Ja.

Je zei dat je ook af en toe een boek las?

Niet veel hé.

Maar als je een boek leest welke boeken lees je dan?

Ik heb graag fantaseerboeken. Ik ben nooit naar de bibliotheek gegaan voor mijzelf.

Hoe kom je dan aan die boeken?

Wij hebben er een paar thuis. Maar de meeste zijn in het Frans. De school gaf die ons. Er zijn boeken bij die ik nog nooit gelezen heb Eén boek wel omdat ik van school moest.

In het begin zei je ook dat je later goed werk zou willen hebben. Welk werk zou je het liefst willen doen?

Er zijn er twee: elektricien of informatica. Het liefste doe ik informatica omdat ik van computers hou, ik weet niet waarom. Ik hou van typen. Ik weet nog niet wat er allemaal in de computer zit. Er zijn veel dingen die ik nog niet weet en die ik graag zou willen weten. Er zijn zoveel programma’s en ik weet niet waarvoor het allemaal dient. Ik wil weten, ik weet niet. Het is hetzelfde wanneer ik van cola hou, dat is hetzelfde als wanneer ik van computers hou.

Als je met je vrienden samen bent, waarover praten jullie dan?

Over alles: meisjes, voetbal, wat gaat er gebeuren, dat wij ons later altijd zullen blijven zien. Dat komt uit ons hoofd wat er allemaal gebeurd is.

Als je aan de toekomst denkt, zie jij die positief? Denk je dat alles in wereld in België of Marokko goed zal gaan?

Ik heb er nooit over nagedacht, ik weet het niet;

Heb je ooit last gehad van racisme? Hoe bekijk jij dat of hoe zie jij dat?

Ik ben ooit een keer lastig gevallen door een racist. Hij heeft tegen mij ‘macaque’ gezegd. Ik weet niet waarom. Ik heb hem niets gedaan. Ik heb hem gezegd, kijk goed in mijn ogen en zeg mij waarom jij nu tegen mij ‘macaque’ zegt. Omdat je bruin bent. En dan, heb ik gezegd: als je wit bent wat verandert er dan? Hij is direct weggegaan zonder te praten. Ik heb dat niet graag. Ik vind dat stom. De mensen die racist zijn, zijn dom. Ze weten niet wat ze zeggen.

Maar vind je dat niet bedreigend als er bijvoorbeeld van die partijen zijn zoals het Vlaams Blok die willen dat alle Marokkanen en Turken enzovoort dat die moeten weggaan?

Ja, ik weet niet, zij zijn zot. Wat ik niet begrijp is dat er Belgen zijn, witten zoals jullie die tegen hun zijn. Om te zeggen dat Vlaams Blokkers zotten zijn. Misschien denken zij dat er een paar Marokkanen zijn die alles stuk maken maar ze zien niet langs de andere kant dat er ook Belgen zijn die dat doen. Zij denken dat als één zo, is iedereen hetzelfde is. Ja, ze moeten iedereen een keer bekijken en dan kunnen ze misschien zeggen of iedereen zo is.

Vind je dat die mensen meer zouden moeten leren nadenken?

Ja.

Vind je dat er veel domme mensen zijn?

Dom, dom, dom niet. Maar ze zijn niet normaal in hun hoofd.

Wanneer is iemand dom volgens jou?

Wanneer hij niet weet wat hij doet of wat hij zegt of wanneer hij niet nadenkt.

Wat ik nog wilde vragen, ga jij naar Islamschool?

Vroeger ging ik. Het is misschien al drie jaar dat ik niet meer ga. Ik ben nu een beetje groter geworden. Ik heb ginder geleerd hoe ik moest leren. Ik ben naar Centrum West gekomen omdat het op de Arabische school een beetje moeilijk was. Ik kon er niet meer Nederlands spreken. Voilà

Had het te maken met taal als ik het goed begrijp?

Dat ook. Ik heb het aan mijn vader gezegd.
En wat vindt jouw vader ervan dat je niet meer gaat?

Niks, hij heeft er nooit meer over gesproken. Maar ik denk dat als iemand slecht is, een crapule dat je niet bij hem blijft.

Dat begrijp ik niet?

Want vroeger ging ik niet veel naar La J1.

Wat is La J?

Dat is Centrum West.

Vroeger kwam je hier niet veel maar nu wel?

Ik kwam er ook veel maar soms waren er geen activiteiten en dan stuurde mijn vader mij naar de Arabische school. Hij was bang dat ik met crapuul omging en als ik ’s morgens vroeg buiten kwam stuurde hij mij naar de Arabische school. Soms is hij nog bang maar hij heeft ook een beetje confiance.

En heeft hij gelijk?

Ik vind ja, hij heeft gelijk.

Wat bedoel je met crapuul?

Mensen die pikken en van alles stuk maken, mensen lastig vallen die niks gedaan hebben.

Gebeurt dat veel in Molenbeek?

Je moet zien welke jongeren dat zijn. Hier ken ik er vier die van alles doen.

Als je later volwassen bent, zou je dan in Brussel, in Molenbeek blijven wonen?

Ik weet niet, in Brussel misschien, niet in Molenbeek. In zou in een kalme stad willen wonen waar soms feesten zijn, soms een beetje lawaai en waar het soms een beetje kalm is. Maar niet hier. Ik zou niet graag hier komen wonen. Het is er te vuil en een beetje te veel crapuul. Allé het crapuul valt mij niet lastig, maar ik vind dat ze teveel de andere mensen lastig vallen. Zij hebben niks te doen. Ze komen niet naar Centrum West, ze zijn nooit naar een Arabische school gegaan en van alles.

Wat doe je niet graag?

Wakker worden, ’s morgens, om naar school te gaan. Dat vind ik verschrikkelijk. Ik zou graag naar school gaan als ik vanzelf wakker word zonder wekker dat zou het beste zijn.

Heb je nog broers en zussen?

Ik heb een oudere broer en twee oudere zussen en een jongere zus

En hoe is de relatie met jouw broer en jouw zussen?

Met mijn broer héél goed.Met iedereen héél goed. Er is een zus tegen wie ik haast alles zeg en aan mijn broer ook. Ik weet ze gaan niets zeggen tegen anderen maar ze gaan beginnen te praten over waarom en waarom zo en waarom dat en zo verder.

Hoe oud is jouw broer?

20 Of 19 denk ik.

Hij woont nog thuis?

Ja

Allemaal?

Iedereen.

En zijn er die binnenkort gaan trouwen of zo?

Ik weet het niet. Mijn broer heeft gezegd niet nu. Mijn zus heeft het moeilijk om een man te vinden. En de twee anderen nog niet.

Als er getrouwd wordt is dat altijd zoals vroeger dat op voorhand gezegd werd met wie je moet trouwen of mogen jullie kiezen?

Hoe op voorhand of kiezen? Als je groter wordt, ga jij zelf kiezen, niemand gaat je verplichten dat je moet. Je trouwt met iemand omdat je van haar houdt.

Zie jij jezelf ooit getrouwd?

Nu nog niet. Ik moet nog veel dingen van het leven leren. Zoals leren rijden, nog naar het zesde gaan, een beetje werken en alleen reizen zonder ouders in het buitenland.

Wat zou je graag nog willen weten of kunnen?

Wat er gebeurt in het leven.

Ja, wat gebeurt er allemaal in het leven? Heb je al ooit iets ergs meegemaakt, miserie?

Hoe miserie?

Heb je al ooit iets ergs meegemaakt?

Iets fout?

Ja of dat je zegt dat wil ik nooit meer meemaken?

Nee.

Dus tot nu toe is alles goed gegaan?

Voor mij ja.

Geen accidenten of dat soort dingen?

Of een keer ja. Mijn Vriend had een gsm genomen, die was gepikt. Hij had mij dat gegeven. Ik wist niks, ik wist er niks van. Ik heb het aangenomen en hij zei, houdt het bij u voor het moment. Ik zeg ja, ik ga die houden. Ik heb die gehouden en dan had ik problemen op school en van alles. Oh ja over racisme. Een directrice had mij naar buiten gegooid om niks hé. Ze zei dat mijn dossier zo groot was en zij begint ik-weet-niet-wat te vertellen. Ze zei: ‘Jij hebt dat gedaan,’ maar dat was niet waar. Jij hebt dat gedaan, Jij hebt dat gedaan, Jij hebt dat gedaan.

Waarom zeg je racisme, omdat jij vond dat zij dat deed omdat je van Marokkaanse afkomst was?

Ja, zij was aan het liegen. De eerste dag dat zij mij zag al. Ik was met mijn vader in het Frans aan het praten en ze keek naar mij en zei: “Hier praat je Nederlands”. Waar mijn ouders bij waren, mijn vader. Zij had dat nog niet begrepen. In mijn hoofd wist ik dat zij racist was.

Dat was op de school waar je nu bent?

Nee, twee jaar geleden.

Welke school was dat?

GAA

Vind je het nodig dat men soms streng is?

Ja.

Jouw vader is die streng?

Een beetje. Wanneer ik iets doe dan is hij heel streng. Ik vind dat correct. Bijvoorbeeld als ik om 23.00 uur thuis kom dan zegt hij: waar was je, ik wil je hier om 21.30 –22.00 uur thuis zien. Ik vind dat goed. Want de volgende keer als ik om 23.00 uur thuis kom en hij zegt niets dan is het de volgende keer 23.30 en de keer daarop 24.00 uur en dan ga je nooit meer naar huis komen.

Je vindt dat het over het algemeen nodig is dat men streng is maar correct?

Streng zijn voor wat wij gedaan hebben. Maar niet steng als je niet weet wat je gedaan hebt.

Wanneer vind je dat je straf verdient?

Wanneer ik iets stouts heb gedaan.

Welke zijn goede straffen?

Een beetje slaag krijgen. Dat is goed. Ik krijg slaag van mijn vader maar niet exagéré, zo klets pffffttt.

Ja. Maar ik vind dat nodig. Als hij mij niet slaat, ga ik nooit meer bang voor hem zijn.

Waarom moet je bang zijn, omdat je anders niet luistert?

Nee. Als je bang bent, ga je denken aan je vader. Als hij het zou weten wat ik deed dan zou hij mij doden. Dus ik doe het niet en ik ga weg.

Waar ben je bang van?

Van God en van mijn ouders, dat zijn de twee enige dingen waarvoor ik bang ben.

1 La J, of de J slaat op het jeugdhuis omdat vroeger op de poort een grote letter J stond geschilderd.